Projekt kodeksu nieletnich zaostrza politykę karania. Sąd nakaże nieletniemu naprawienie szkody. Zamiast trzech procedur, powstanie jedna.

Gazeta Prawna dotarła do założeń projektu kodeksu nieletnich, który ma zastąpić obecną ustawę z 1982 roku o postępowaniu w sprawach nieletnich. Ministerstwo Sprawiedliwości chce rozszerzyć katalog środków wychowawczych, uzależnić korzystne decyzje od naprawienia szkody przez nieletniego oraz ujednolicić procedurę postępowania wobec nieletnich.

Zaostrzenie polityki karania to niefortunne określenie. O skuteczności w walce z przestępczością nieletnich decydują bowiem nieuchronność sankcji, szybkość oraz adekwatość orzekanych środków - uważa Mirosława Kątna, przewodnicząca Komitetu Ochrony Praw Dziecka.

- Nieletni przestępcy stają się coraz bardziej brutalni. Statystyki obrazują wzrost liczby najcięższych czynów karalnych - mówi komisarz Krzysztof Hajda z KGP.

Zdaniem sędziów niepokojący jest także duży wzrost drobnych czynów karalnych nieletnich. Ich zdaniem w tej sytuacji najważniejsza jest profilaktyka.

- W warunkach polskich jako niegroźne traktuje się czyny nieletnich w szkole, jak naruszenie nietykalności innych uczniów czy znieważenia. Tymczasem powinno reagować się na wszystkie wypadki, zgodnie z zasadą Zero tolerancji. Zbyt łagodne traktowanie może bowiem zachęcać do poważniejszych naruszeń prawa w przyszłości - uważa sędzia Małgorzata Męczkowska, przewodnicząca Wydziału Rodzinnego i Nieletnich Sądu dla m.st. Warszawy.

Projekt wprowadza szerokie uprawnienia osoby pokrzywdzonej zachowaniem nieletniego. Zapewnia m.in. możliwość kompensacji doznanej szkody. Będzie to możliwe bez odsyłania pokrzywdzonego do żmudnego procesu cywilnego.

- Projekt uzależnia wiele korzystnych rozstrzygnięć dla nieletniego od naprawienia szkody pokrzywdzonemu. Zapewni to efektywną kompensatę dla pokrzywdzonego - uważa E. Świderska.

Uczniowie olsztyńskiego Gimnazjum nr 13 na Pieczewie umawiają się na bójki w lesie, które filmują i zamieszczają później w internecie - donosi olsztyński dodatek do "Gazety Wyborczej".

Z gazetą skontaktowała się matka, której dziecko uczy się w tej szkole. Dowiedziała się od swojego dziecka, że uczniowie dostają od kolegów propozycje wzięcia udziału w filmowanej bójce. - Gimnazjaliści umawiają się na bójki, które nazywają "solóweczkami" - opowiadała. - Po obejrzeniu filmu byłam wstrząśnięta, tym bardziej że napisy końcowe informują, że następna "solóweczka" będzie w poniedziałek - mówi dla "GW".

Film zaczyna się niewinnie. Pojawia się napis: "Niedaleko w Olsztynie w Gimnazjum nr 13". Grupa kilkudziesięciu młodych osób, dziewcząt i chłopców, wchodzi do lasu. Uśmiechają się, poklepują po plecach. Stają w okręgu, do którego wchodzą dwaj chłopcy. Zaczynają się bić. Uderzają się po twarzy i całym ciele, szarpią, próbują się przewrócić, nikt im nie przerywa. Osoby stojące wokół dobrze się bawią, uśmiechają się do siebie i do kamery - czytamy w "Gazecie Wyborczej". Dziennikarze skontaktowali się z Barbarą Wotowską, zastępcą dyrektora Gimnazjum nr 13. Poprosili ją, by jak najszybciej obejrzała z nami nagranie. Przekonywali, że czas jest bardzo ważny, bo w poniedziałek planowana jest kolejna bójka. - Musimy poczekać z tym do poniedziałku. Ja wyjeżdżam, a w weekend żaden z pracowników szkoły nie może się z państwem spotkać - odpowiedziała gazecie.

W sobotę "GW" skontaktowała się z Jolantą Gregorczuk, warmińsko-mazurską kurator oświaty. Natychmiast przyjechała do kuratorium. Pokazaliśmy jej film. Powiedziała, że jest zaskoczona, oburzona, zdziwiona. Nie chciała oceniać zachowania wicedyrektorki szkoły. Powiedziała tylko, że w poniedziałek skontaktuje się z nią. - Wierzę, że podejmie odpowiednie działania - mówiła.

Jeszcze tego samego dnia o filmie powiadomiła policję. Krzysztof Starańczak, komendant wojewódzki policji w Olsztynie, był podobnie zaskoczony jak kuratorka. - Jestem zszokowany. Policja będzie wyjaśniała tę sprawę. Pobicia i bójka są karane bez względu na wiek. Tak młodzi uczniowie (jak na filmie) mogą za to odpowiadać przed sądem rodzinnym - wyjaśnia.

(GW)