Polska Ludowa przez 45 lat dbała o najcenniejsze narodowe zabytki udostępniając je całemu społeczeństwu. Teraz w ramach realizacji tzw. świętego prawa własności mogą one wrócić do rąk prywatnych.
(...)
Potomkowie Adama Branickiego procesują się przecież z muzeum w Wilanowie o ok. 6 tys. pamiątek wartych setki milionów zł. W sumie zaś roszczenia spadkobierców byłych właścicieli w całej Polsce ocenia się na 55 tys. sztuk wartych 60 mld zł, co stanowić może nawet 25 - 30 proc. zbiorów.
To ogromna liczba eksponatów, bez których ściany polskich muzeów przyjdzie dekorować plakatami filmowymi, a gabloty wstawić do piwnicy. Zabytki trafiły pod opiekę państwa, gdy na początku 1945 r. instytucje muzealne zaczęły przejmować zbiory należące przed wojną do prywatnych właścicieli - zazwyczaj wielkich rodów magnackich. Dziś ich potomkowie są przekonani, że "państwo komunistyczne'' ich okradło. Wolą nie dostrzegać faktu, że to ówczesne władze w powojennym chaosie niejednokrotnie ratowały przed rozkradzeniem kolekcje, które dziś są ozdobą największych polskich muzeów. Bez tego spadkobiercy Tarnowskich, Branickich i Krasińskich nie mieliby na początku XXI w. o co się sądzić.
(...)
Lamentujący na nieprzestrzeganie "świętego prawa własności'' spadkobiercy wolą pewnych spraw nie poruszać. Przed wojną bowiem wiele z kwestionowanych kolekcji stało się zastawem pod ogromne długi ich właścicieli w państwowych bankach. Tak było właśnie z Adamem Branickim.(...)